...για την τούρκικη εισβολή στο νησί...
Ζούμε σε ένα κόσμο που δεύτερες ευκαιρίες δεν υπάρχουν. Ότι έγινε, έγινε. Δεν υπάρχει πίσω.
Ωστόσο είναι πολλές οι φορές που κολλούμε στο παρελθόν. Γιατί αυτό που έγινε μετρά.
Αυτά που έκανα με κάνουν αυτό που είμαι και καθορίζουν με κάποιο τρόπο αυτά που πρόκειται να κάνω. Άρα γνωρίζοντας κάποιος το παρελθόν μου μαθαίνει ποιος είμαι. Αλλά όταν το παρελθόν γίνει εμμονή τότε σίγουρα θα ξεχάσει να με ζήσει για αυτό που είμαι.
Το παρελθόν οδηγεί στο μέλλον. Αφού περάσει στιγμιαία από το παρόν. Και το στιγμιαία δε διαρκεί ούτε μια στιγμή. Συμφωνούμε όλοι στο ότι είναι καλό να γνωρίζουμε την ιστορία μας. Να έχουμε γνώμη για αυτά που γίνονται, να μπορούμε να μιλήσουμε, να έχουμε δίκιο.
Ευρέως γνωστό ότι η ιστορία είναι γεμάτη από παρασπονδίες και ατοπήματα που οδήγησαν σε ολέθρια γεγονότα, εγκλήματα. Μαύρες σελίδες υπάρχουν άπειρες. Το παράδοξο είναι ότι όσο εύκολο είναι να παραδεχτούμε ότι οι άνθρωποι κάνουν λάθη, τόσο δύσκολο είναι κατανοήσουμε γιατί διαπράττονται εγκλήματα.
Είναι οι λόγοι που οδηγούν σε ένα έγκλημα πολλοί.
Ένα έγκλημα στιγματίζει όλη σου τη ζωή. Σε ακολουθά παντού. Σα φύλακας άγγελος.
Γιατί τάχατες; Δεν είναι και αυτό ένα λάθος; Γιατί να μην μπορούμε να το αφήσουμε πίσω; Όπως αφήνουμε τόσα άλλα…
Αντί αυτού, μας καταδικάζουν σε ισόβια. Μας πνίγει το δίκιο. Και δε μας δίνουν μια άλλη ευκαιρία.
Το "τις και τι πταιει;" Είναι πρώτιστης σημασία και είναι φορές που μέσα στις κρύες αίθουσες των δικαστηρίων που οι φωνές απορροφούνται και τα κύματα εξασθενούν. Γιατί δε φταίει μόνο η μάνα που δεν πήρε στο παιδί της γλειφιτζούρι, αλλά είναι ένας συνδυασμός, ένα μονοπάτι που οδηγεί στο έγκλημα.
Ας αναλογιστούμε όμως ότι δε μεγαλώνουν όλοι οι άνθρωποι με τον ίδιο τρόπο. Δεν αποκτούν όλοι τα ίδια ιδανικά. Άλλοι έχουν όλα τα εφόδια, άλλοι μεγαλώνουν σε κοινωνίες κλειστές. Άλλοι προοδεύουν, άλλοι φανατίζονται και άλλοι αναλώνονται με ιδέες φασιστικές.
Σε μια παράλληλη ζωή ένας “εγκληματίας” θα μπορούσε να ήταν κάποιος άλλος. Θα είχε μια διαφορετική ζωή. Άρα δε φταίει ο ίδιος ο άνθρωπος, άλλα η ζωή μέσα στην οποία μεγάλωσε. Οι συγκυρίες φταίνε για όλα.
Και ποιοι καθορίζουν τι είναι έγκλημα; Ποιοι βαστάνε τα κλειδιά του νόμου;
Ποιοι είναι τέλοσπαντων οι τύποι με τα μαύρα που σου επιβάλουν την τιμωρία; Είναι άξιοι κριτές; Γιατί πρέπει να κριθώ;
Μου αξίζει άραγε η θανατική ποινή; Γιατί πρέπει να πεθάνω; Είναι η τιμωρία που μου επιβάλουν αυτή που μου αξίζει; Ή με αδικούν;
Το πιο δύσκολο να ορίσεις είναι η αναλογία. Υπάρχει μια γέφυρα μεταξύ του εγκλήματος και της τιμωρίας. Χρειάζεται προσοχή για το πώς θα χτιστεί η γέφυρα. Και σίγουρα δε θα κατασκευαστεί παράλληλα με το χάος που βρίσκεται μεταξύ των δύο. Γιατί το οφθαλμός αντί οφθαλμού έχει δοκιμαστεί και απορριφθεί προ πολλού. Άρα μιλάμε για μια γέφυρα ανηφορική ή κατηφορική.
Άλλωστε γιατί πρέπει να έχουμε μπάστακες πάνω από το κεφάλι μας; Μην κάνεις αυτό! Μην κάνεις το άλλο!
Και ήρθε να καλύψει τις αδυναμίες του Νόμου η Αμαρτία. Αυτή είναι η ελευθερία; Μας περιορίζουν. Ασύστολα. Και όταν αποφασίσουμε να κάνουμε αυτό που θέλουμε, μας κάνουν να έχουμε ενοχές.
Εγκλήματα έγιναν πολλά. Κάποιοι τιμωρήθηκαν και άλλοι έμειναν ατιμώρητοι. Αξίζει να γυρίζουμε σ’ αυτά;
Ίσως είναι καλύτερα να εστιάζουμε σε τρόπους που θα αποκαταστήσουν τις ζημιές που έγιναν.
Ίσως πρέπει να σταματήσουμε τη διαμαρτυρία και τα κατηγορώ.
Ίσως πρέπει να συγχωρήσουμε τον δολοφόνο και να του απλώσουμε το χέρι.
Ίσως ήρθε ο καιρός να κοιτάξουμε πιο μπροστά.
Γιατί μόνο η σωστή δόση από το παρελθόν οδηγεί στο μέλλον. Η έλλειψη γνώσης προκαλεί τραγελαφικές καταστάσεις. Η υπερκατανάλωση μπλοκάρει το μέλλον.